Po czym poznać skoki rozwojowe u dziecka?

Pierwszy etap życia maluszka to niezwykle dynamiczny okres. W tym czasie jego układ nerwowy rozwija się w fascynujący sposób. Niemowlak – z perspektywy rodziców – nagle nabywa nowe umiejętności, zaskakując bliskich swoimi postępami. Jak się jednak okazuje, nic nie dzieje się przypadkiem. Za wszystkim stoją bowiem tzw. skoki rozwojowe. Czym są i jak je rozpoznać?   

Czym są skoki rozwojowe dzieci?

Skoki rozwojowe niemowlęcia – to wyrażenie, które może brzmieć nieco tajemniczo dla młodych rodziców. Warto wiedzieć więc, co się za nim kryje. Otóż mianem skoku rozwojowego określa się momenty, w których rozwój maluszka nabiera znacznie szybszego tempa. Wszystko to za sprawą nowych połączeń neuronalnych, które tworzą się w jego mózgu. To właśnie dzięki nim dziecko nabywa kolejne zdolności i umiejętności, ucząc się spoglądać na świat z zupełnie innej perspektywy.

Jaką rolę odgrywają skoki dla dziecka i rodzica?

Wiesz już, czym są skoki rozwojowe, pora więc skupić się na ich roli. A ta jest niezwykle istotna! To właśnie w tych okresach maluch:

• staje się bardziej samodzielny,
• poszerza swoje horyzonty poznawcze i uczy się nowych rzeczy,

Kolejne skoki rozwojowe dziecka kończą się więc umiejętnością właściwego reagowania na zabawki, przewracania się na brzuszek, głużenia i gaworzenia, siadania, raczkowania i w końcu chodzenia.  

Po czym rozpoznać skoki rozwojowe niemowlęcia?

Jak nietrudno zauważyć, skoki rozwojowe to swoiste kamienie milowe w rozwoju maluszka. Zanim jednak rodzice zauważą postępy swojego dziecka, muszą oni zmierzyć się z niespodziewaną zmianą jego zachowania. Najczęściej objawia się ona:

• znacznie większą płaczliwością,
• wzmożoną potrzebą bliskości.

W tym czasie niemowlak bywa rozdrażniony, a trudności z zasypianiem potęgują zmęczenie – zarówno dziecka, jak i jego rodziców, nieświadomych często dokonującej się właśnie rewolucji.

Kiedy występują skoki rozwojowe?

Do tej pory skupiliśmy się przede wszystkim na wyjaśnieniu istoty zachodzących zmian oraz ich roli w rozwoju maluszka. Dotychczasowa lektura rodzi jednak z pewnością kolejne pytanie: skoki rozwojowe – kiedy dokładnie się pojawiają? Jak się okazuje, najważniejszy jest pierwszy rok, bo to właśnie wówczas ma miejsce aż 7 z nich. Musisz wiedzieć jednak, że każde dziecko rozwija się w innym tempie. Do kalendarza przełomowych momentów warto więc podchodzić z dystansem, traktując go wyłącznie jako orientacyjną wskazówkę dla rodziców.

Etap pierwszy

Pojawia się na ogół już około 5 tygodni. W tym czasie dziecko zaczyna być coraz bardziej aktywne i zainteresowane otaczającym go światem. Reaguje ono na bodźce z zewnątrz, a nawet potrafi chwilowo skupić wzrok na twarzy rodziców. Tak intensywne doznania przekładają się jednak na jego zachowanie. Ten skok rozwojowy niemowlęcia z reguły wiąże się bowiem z dużym niepokojem i częstym płaczem. Kończy się on jednak pierwszym świadomym uśmiechem i umiejętnością kilkusekundowego utrzymania główki nad podłożem.

Etap drugi

Około ósmego tygodnia życia pojawia się kolejny skok rozwojowy, kiedy to maluszek uczy się:

• lepiej reagować na otoczenie,
• słuchać dźwięków,
• wyciągać rączki po zabawkę.

Dziecko na tym etapie jest także coraz bardziej świadome własnego ciała. To przejawia się m.in. w poruszaniu rączkami w bardziej kontrolowany sposób.

Etap trzeci

Twój maluszek zaczyna wodzić głową za zabawką i poznaje świat, wkładając wszystko do ust? Możesz więc śmiało podejrzewać, że rozpoczął się kolejny skok rozwojowy. Na ogół pojawia się on pomiędzy 10-12 tygodniem. To właśnie w tym czasie niemowlę nabywa umiejętność świadomego obracania główki, głużenia i chwytania przedmiotów obiema rączkami.

Etap czwarty

Na tym jednak nie kończą się skoki rozwojowe dziecka. Kolejny ma miejsce między 4 a 5. miesiącem życia. W tym czasie niemowlę zaczyna bowiem:

• łączyć przyczynę ze skutkiem, np. potrząsanie grzechotką z wydawanym dźwiękiem,
• wydawać pierwsze ciągi sylab.

Ten skok rozwojowy u dziecka kończy się umiejętnością obrotu na brzuszek i reagowaniem na własne imię.

Etap piąty

Piąte skoki rozwojowe dzieci bywają najtrudniejsze dla rodziców. W tym okresie maluch przeżywa bowiem tzw. „lęk separacyjny”, domagając się nieustannie obecności bliskich osób. To również czas, gdy uczy się on manipulować przedmiotami, ćwicząc przy tym koordynację ręka-oko. Po tym etapie wiele dzieci zaczyna już pełzać, a niektóre z nich samodzielnie siadają. Ich rozwój postępuje więc coraz wyraźniej, a ruchy stają się świadome i celowe.

Etap szósty

Kolejne ważne zmiany zachodzą w 9. miesiącu życia dziecka. Skoki rozwojowe niemowlęcia w tym okresie sprowadzają się do umiejętności rozróżniania kształtów i rozumienia nazw. Po zakończeniu tego etapu maluszek zaczyna intensywnie się przemieszczać – pełza, raczkuje i podciąga się przy meblach. Chętnie burzy też wieże z klocków, coraz częściej sam sięga po zabawki i interesuje się własnym odbiciem w lustrze.

Etap siódmy

Dotarliśmy do ostatniego skoku rozwojowego dziecka, który przypada na okres pomiędzy 41-46 tygodniem. To czas intensywnych zmian, w wyniku których niemowlę:

• staje się coraz bardziej niezależne,
• zaczyna pokazywać palcem.

Siódmy skok rozwojowy kończy się z kolei umiejętnością komunikacji z otoczeniem. To moment, w którym możesz usłyszeć pierwsze świadome „mama”, ale także stanowcze „nie”.

Jak długo trwają skoki rozwojowe u dziecka?

Opisane skoki rozwojowe u dziecka nie mają sztywnych ram czasowych – mogą trwać od kilku dni do nawet kilku tygodni. Możesz spodziewać się także, że każdy kolejny skok będzie coraz dłuższy. Jest to jednak zjawisko w pełni naturalne, którym nie musisz się martwić. Twój maluszek, wraz z kolejnymi postępami, zaczyna bowiem coraz lepiej odbierać otaczający go świat. Spora ilość bodźców wymaga z kolei więcej czasu, by przetworzyć je w odpowiedni sposób, nabywając przy tym nowe umiejętności.

Jak radzić sobie z rozwojem dziecka?

Ta nauka bywa jednak wymagająca. Rozdrażnienie, płacz, obniżony apetyt i trudności ze snem sprawiają, że skoki rozwojowe stają się sporym wyzwaniem nie tylko dla dziecka, ale także dla coraz bardziej zmęczonych rodziców. Kluczem do sukcesu będzie tutaj jednak cierpliwość, wsparcie i zrozumienie, które pozwolą świadomie towarzyszyć maluchowi w bezpiecznym nabywaniu fascynujących umiejętności.

Poszukujesz akcesoriów dla swojego niemowlaka?